Faedah Beriah Tingkatkan Kesejahteraan Hidup Bandar

🏃 Pengenalan: Kepentingan Riadah dalam Kehidupan Bandar

Berita baik buat seluruh rakyat Malaysia! Di tengah-tengah kesibukan dan tekanan hidup di kawasan bandar, semakin banyak inisiatif kerajaan dan pihak berkuasa tempatan diperkenalkan untuk memastikan kesejahteraan hidup penduduk terus terjamin. Konsep ‘Bandar Sihat’ dan ‘Bandar Paling Bahagia’ bukan lagi sekadar retorik, sebaliknya sedang diterjemahkan melalui pelbagai program pembangunan fizikal, sokongan mental, dan pemerkasaan ekonomi yang holistik. Menurut laporan Portal Rasmi Parlimen Malaysia, perbincangan mengenai kualiti hidup bandar telah menjadi tumpuan utama dalam sidang-sidang dewan, menandakan komitmen serius kerajaan dalam menangani isu ini.

Kehidupan di bandar besar seperti Kuala Lumpur, Selangor, dan Pulau Pinang sememangnya menawarkan peluang ekonomi yang luas. Namun, ia turut membawa cabaran tersendiri seperti kesesakan lalu lintas, kos sara hidup yang tinggi, dan tekanan psikologi yang berterusan. Justeru, amalan riadah atau ‘beriah’ — yang merangkumi aktiviti fizikal, rekreasi, dan penglibatan sosial — menjadi semakin kritikal. Ia bukan sahaja menyumbang kepada kesihatan fizikal, malah memainkan peranan penting dalam mengekalkan keseimbangan mental dan emosi. Artikel ini akan mengupas secara mendalam bagaimana faedah beriadah mampu mengubah landskap kesejahteraan hidup di bandar, berdasarkan data terkini dan inisiatif rasmi kerajaan.

Data terkini daripada Kementerian Kesihatan Malaysia menunjukkan peningkatan ketara dalam isu kesihatan mental dalam kalangan rakyat, khususnya di kawasan bandar. Tinjauan Kesihatan dan Morbiditi Kebangsaan (NHMS) 2023 mendedahkan bahawa prevalens masalah kesihatan mental dalam kalangan kanak-kanak berumur 5 hingga 15 tahun meningkat daripada 7.9 peratus (424,000) pada 2019 kepada 16.5 peratus (922,318) pada 2023. Angka ini memberi isyarat jelas bahawa pendekatan menyeluruh diperlukan, dan riadah merupakan salah satu komponen utama dalam strategi pencegahan dan pemulihan.

💪 Faedah Beriah untuk Kesihatan Fizikal

Faedah paling ketara daripada aktiviti riadah sudah pasti adalah terhadap kesihatan fizikal. Dalam konteks kehidupan bandar yang sering kali bersifat sedentari — duduk berjam-jam di hadapan komputer, menghadapi kesesakan lalu lintas, dan kurang pergerakan — amalan beriadah secara konsisten mampu mengimbangi gaya hidup yang tidak aktif ini. Aktiviti seperti berjoging, berbasikal, atau sekadar berjalan kaki di taman rekreasi dapat meningkatkan kecergasan kardiovaskular, mengawal berat badan, dan mengurangkan risiko penyakit tidak berjangkit seperti diabetes, hipertensi, dan penyakit jantung.

Menurut laporan BERNAMA, Laman Rekreasi Tasek Tambahan di Ampang menjadi contoh terbaik bagaimana ruang awam boleh dimanfaatkan untuk aktiviti fizikal. Seawal pukul enam pagi, taman yang dibuka sejak 2015 itu sudah dipenuhi warga setempat pelbagai bangsa dan peringkat umur. Ada yang berjoging, mengayuh basikal, bermain badminton, atau sekadar berjalan santai. Seorang penduduk, Mastura Abdul Mansor, 35, berkongsi bahawa taman itu menjadi tumpuan warga kota untuk menjalani gaya hidup sihat. Fenomena ini membuktikan bahawa apabila kemudahan riadah disediakan, masyarakat akan mengambil peluang untuk mengamalkan kehidupan yang lebih aktif.

Kerajaan juga tidak ketinggalan dalam menyediakan infrastruktur sokongan. Melalui Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan (KPKT), pelbagai program pembangunan taman awam dan laluan riadah telah dilaksanakan di seluruh negara. Ini termasuk pembinaan taman tematik, laluan basikal, dan kawasan lapang hijau yang bukan sahaja mencantikkan bandar, malah menggalakkan penduduk untuk bergerak aktif. Dalam jangka panjang, pelaburan dalam infrastruktur riadah ini akan mengurangkan beban sistem kesihatan awam, di samping meningkatkan produktiviti tenaga kerja yang lebih sihat.

Selain itu, aktiviti fizikal yang dilakukan secara berkala juga didapati dapat meningkatkan kualiti tidur. Kajian menunjukkan bahawa mereka yang aktif secara fizikal cenderung untuk tidur lebih lena dan bangun dengan lebih segar. Ini amat penting bagi penduduk bandar yang sering berdepan dengan masalah insomnia akibat tekanan kerja dan pencemaran bunyi. Dengan tidur yang berkualiti, sistem imun badan akan berfungsi dengan lebih optimum, seterusnya mengurangkan risiko jatuh sakit.

🧠 Manfaat Riadah terhadap Kesihatan Mental dan Emosi

Dalam era di mana kesihatan mental menjadi isu utama, peranan riadah sebagai terapi pencegahan tidak boleh dipandang remeh. Data daripada Kementerian Kesihatan Malaysia menunjukkan bahawa Talian HEAL 15555 telah menerima sebanyak 163,709 panggilan sejak mula beroperasi pada 21 Oktober 2022 hingga akhir 2025. Daripada jumlah itu, 77 peratus (125,417 kes) menerima bantuan sokongan emosi, manakala 23 peratus (38,292 kes) diberikan intervensi khusus. Purata panggilan yang diterima adalah sekitar 80 panggilan sehari, dengan trend peningkatan yang ketara setiap tahun — daripada 27,738 panggilan pada 2023 kepada 90,981 panggilan pada 2025.

Menteri Kesihatan, Datuk Seri Dr. Dzulkefly Ahmad, menegaskan bahawa peningkatan ini menunjukkan semakin ramai rakyat berani tampil mendapatkan bantuan, sekali gus menandakan usaha menghapuskan stigma terhadap isu kesihatan mental mula membuahkan hasil. Dalam konteks ini, aktiviti riadah memainkan peranan penting sebagai langkah proaktif. Apabila seseorang beriadah, badan akan merembeskan endorfin — hormon ‘gembira’ yang bertindak sebagai penahan sakit semula jadi dan pengurang tekanan. Ini menjelaskan mengapa ramai individu berasa lebih tenang dan ceria selepas bersenam.

Di peringkat negeri, Selangor turut mengambil langkah proaktif melalui Talian Sehat (Selangor Mental Sihat). Menurut Pengerusi Jawatankuasa Kesihatan Awam dan Alam Sekitar Selangor, Jamaliah Jamaluddin, talian itu menerima lebih 800 panggilan pada 2025, meningkat mendadak daripada 610 panggilan pada 2023 dan 300 panggilan pada 2022. Beliau mendedahkan bahawa kira-kira satu perlima daripada panggilan adalah daripada golongan muda, dan pesakit boleh menerima bantuan kewangan sehingga RM1,000 sebulan untuk rawatan kesihatan mental. Negeri Selangor juga sedang mempertimbangkan sistem sokongan rakan sebaya di sekolah, dengan pelajar menjalani latihan dua bulan untuk menjadi kaunselor rakan sebaya.

Aktiviti riadah seperti berkebun, berjalan di alam semula jadi, atau bermeditasi di taman awam juga didapati dapat mengurangkan gejala kemurungan dan kebimbangan. Konsep ‘terapi hijau’ atau ‘ecotherapy’ semakin mendapat perhatian di peringkat global, dan Malaysia tidak terkecuali. Dengan menyediakan lebih banyak ruang hijau dan kemudahan rekreasi, pihak berkuasa tempatan secara tidak langsung menyumbang kepada peningkatan kesihatan mental penduduk bandar.

👨‍👩‍👧‍👦 Aktiviti Riadah Mengeratkan Hubungan Sosial

Salah satu aspek yang sering terabai dalam perbincangan mengenai kesejahteraan bandar ialah kepentingan hubungan sosial. Di kawasan perumahan bandar yang padat, jiran tetangga mungkin tidak pernah bertegur sapa. Aktiviti riadah yang dianjurkan di peringkat komuniti mampu merapatkan jurang ini. Taman rekreasi, padang bola, dan dewan serbaguna menjadi medan interaksi sosial yang tidak formal, membolehkan penduduk dari pelbagai latar belakang berkenalan dan berhubung.

Majlis Bandaraya Seberang Perai (MBSP) merupakan contoh cemerlang dalam hal ini. Menurut Portal Rasmi MBSP, pada 24 Januari 2026, MBSP telah menganjurkan Majlis Perasmian Seberang Perai Aspire Centre & MBSP Santuni Komuniti yang dirasmikan oleh Perdana Menteri Malaysia. Majlis ini mencatatkan kehadiran hampir 3,000 orang yang terdiri daripada kakitangan MBSP, komuniti setempat, dan orang awam. Pelbagai hadiah cabutan bertuah disediakan, mencerminkan semangat kemasyarakatan yang tinggi. Inisiatif sebegini bukan sahaja menyediakan platform riadah, malah mengeratkan silaturahim dalam kalangan penduduk.

MBSP juga telah menjadi ahli Rangkaian Global Pertubuhan Kesihatan Sedunia (WHO) untuk Bandar dan Komuniti Mesra Usia (AFC) pada 1 Disember 2025. Rangka kerja AFC menyediakan persekitaran selamat dan inklusif kepada semua kumpulan umur, terutamanya warga emas. Dengan pelaksanaan AFC di Seberang Perai, MBSP menyasarkan untuk meningkatkan ‘liveability’ dan kesejahteraan warga emas, di samping memupuk hubungan antara generasi dan komuniti yang lebih inklusif. Ini membuktikan bahawa aktiviti riadah dan sosial yang dirancang dengan baik mampu memberi impak positif kepada semua peringkat umur.

Di Kota Kinabalu, Dewan Bandaraya Kota Kinabalu (DBKK) telah mengadakan Program Inspirasi & Realiti: Perkongsian Bandar Mesra Usia 2026 pada 14 April 2026. Program ini memberi tumpuan kepada perkongsian pengalaman dan amalan terbaik dalam mewujudkan bandar yang mesra warga emas. Apabila golongan warga emas berasa dihargai dan mempunyai ruang untuk bersosial, kesihatan mental dan fizikal mereka akan turut bertambah baik. Ini seterusnya mengurangkan beban penjagaan kesihatan dan meningkatkan kebahagiaan keseluruhan komuniti.

🌳 Riadah Luar: Menyegarkan Diri di Tengah Bandar

Kepesatan pembangunan bandar sering kali menyebabkan kekurangan ruang hijau. Namun, kesedaran tentang kepentingan alam semula jadi dalam meningkatkan kualiti hidup semakin meningkat. Aktiviti riadah luar seperti mendaki bukit, berkelah di taman, atau sekadar duduk di bawah pokok sambil membaca buku mampu menyegarkan minda dan mengurangkan tekanan. Konsep ‘biophilia’ — iaitu kecenderungan semula jadi manusia untuk berhubung dengan alam semula jadi — menjadi asas kepada reka bentuk bandar moden.

Di peringkat nasional, program seperti ‘Bandar Paling Bahagia’ yang dianjurkan oleh PLANMalaysia menunjukkan komitmen kerajaan dalam menilai dan memperbaiki aspek kebahagiaan penduduk bandar. Majlis Pengumuman Bandar Paling Bahagia 2026 telah berlangsung, menandakan bahawa kebahagiaan dan kesejahteraan kini menjadi indikator utama dalam perancangan bandar. Ini selaras dengan aspirasi Kerajaan MADANI untuk memastikan tiada rakyat yang terpinggir.

Selain itu, inisiatif pembangunan luar bandar juga turut memberi impak kepada kesejahteraan bandar secara tidak langsung. Kementerian Pembangunan Luar Bandar (KPLB) Sabah, misalnya, memberi tumpuan kepada tiga inisiatif baharu pada 2026: Program Bekalan Elektrik Luar Bandar Alternatif (Belba), Program Bekalan Air Luar Bandar Alternatif (Balba), dan Projek Jambatan Kecil Luar Bandar (JKLB). Menterinya, Datuk Rubin Balang, menegaskan bahawa program-program ini dirangka khusus untuk meningkatkan kualiti hidup penduduk luar bandar melalui penyediaan akses kritikal kepada sumber tenaga, air bersih, dan jaringan pengangkutan yang selamat. Apabila penduduk luar bandar mempunyai kualiti hidup yang lebih baik, tekanan migrasi ke bandar dapat dikurangkan, seterusnya mengurangkan kesesakan dan tekanan di kawasan bandar.

Bagi penduduk bandar yang ingin menikmati alam semula jadi tanpa perlu pergi jauh, taman-taman awam seperti Taman Botani Perdana di Kuala Lumpur, Taman Tasik Titiwangsa, dan Taman Rekreasi Bukit Jalil menawarkan pelbagai kemudahan. Kerajaan juga giat membangunkan laluan basikal dan trek joging di seluruh bandar utama. Dengan adanya kemudahan ini, penduduk bandar tidak perlu lagi menempuh perjalanan jauh untuk menikmati kesejukan alam semula jadi.

⏰ Cara Memulakan Rutin Riadah Walaupun Sibuk

Salah satu alasan paling biasa yang diberikan oleh penduduk bandar untuk tidak beriadah ialah kekangan masa. Namun, hakikatnya, riadah tidak semestinya memerlukan masa yang panjang. Kuncinya ialah konsistensi, bukan tempoh. Berikut adalah beberapa cara praktikal untuk memulakan rutin riadah walaupun dengan jadual yang padat:

• Manfaatkan waktu rehat tengah hari: Luangkan 10 hingga 15 minit untuk berjalan kaki di sekitar pejabat atau taman berdekatan. Ini bukan sahaja menyegarkan minda, malah membantu mengelakkan rasa mengantuk selepas makan tengah hari.
• Gunakan tangga berbanding lif: Ini adalah senaman kardiovaskular yang ringkas tetapi berkesan. Jika pejabat anda di tingkat rendah, biasakan diri menggunakan tangga.
• Jadikan aktiviti harian sebagai riadah: Contohnya, jika anda perlu ke kedai runcit, berjalan kaki atau berbasikal jika jaraknya berdekatan. Ini menggabungkan urusan harian dengan senaman ringan.
• Sertai komuniti riadah: Banyak kawasan perumahan kini mempunyai kumpulan joging, berbasikal, atau senamrobik. Menyertai kumpulan ini memberikan motivasi tambahan dan menjadikan aktiviti lebih menyeronokkan.
• Gunakan aplikasi kecergasan: Terdapat pelbagai aplikasi percuma yang menawarkan senaman ringkas selama 7 hingga 15 minit yang boleh dilakukan di rumah. Ini sesuai untuk mereka yang tidak sempat ke gimnasium.

Yang penting, mulakan dengan langkah kecil. Jangan terlalu memaksa diri pada peringkat awal. Tetapkan matlamat yang realistik, seperti berjalan kaki selama 10 minit sehari, dan tingkatkan secara beransur-ansur. Ingat, aktiviti riadah yang dilakukan secara konsisten, walaupun dalam tempoh yang singkat, memberi impak yang lebih besar berbanding senaman berat yang dilakukan sekali-sekala.

📊 Statistik dan Kajian: Kesan Positif Riadah terhadap Kualiti Hidup

Data statistik yang dikeluarkan oleh pelbagai agensi kerajaan mengukuhkan lagi hujah bahawa riadah dan kesejahteraan hidup saling berkait rapat. Selain data kesihatan mental yang telah dibincangkan, terdapat beberapa statistik lain yang relevan:

• Program Pemerkasaan Ekonomi Komuniti Bandar (PEKB): KPKT memperuntukkan RM11 juta pada 2025 untuk melatih 1,060 peserta B40. Sejak 2013, peruntukan kumulatif berjumlah RM174 juta untuk 16,955 usahawan. Program ini bukan sahaja meningkatkan pendapatan, malah memberi peluang kepada peserta untuk menjalani gaya hidup yang lebih aktif dan produktif melalui keusahawanan.
• Bantuan Kewangan Langsung: Bantuan tunai RM100 secara one-off kepada semua warganegara dewasa Malaysia melalui MyKad, digabungkan dengan penurunan Kadar Dasar Semalaman (OPR) oleh Bank Negara Malaysia kepada 2.75%, merupakan strategi pemulihan ekonomi yang memberi impak langsung kepada golongan B40 dan M40 di bandar. Dengan kewangan yang lebih stabil, penduduk bandar mempunyai lebih ruang untuk melabur dalam aktiviti riadah dan kesihatan.
• Perkhidmatan Dalam Talian: Platform e-Perumahan DBKL menyediakan pelbagai perkhidmatan dalam talian seperti perumahan bandar, bas sekolah, aduan, dan pendaftaran rumah sewa. Kemudahan digital ini menjimatkan masa dan tenaga penduduk, membolehkan mereka mempunyai lebih banyak masa untuk aktiviti riadah bersama keluarga.

Kajian juga menunjukkan bahawa bandar yang mempunyai lebih banyak taman dan ruang hijau cenderung untuk mempunyai kadar jenayah yang lebih rendah, nilai hartanah yang lebih tinggi, dan penduduk yang lebih gembira. Ini kerana ruang hijau menggalakkan interaksi sosial, mengurangkan tekanan, dan menyediakan persekitaran yang lebih selesa untuk didiami. Justeru, pelaburan dalam infrastruktur riadah bukanlah satu perbelanjaan, sebaliknya pelaburan jangka panjang untuk kesejahteraan masyarakat.

❓ Soalan Lazim (FAQ)

Apakah definisi ‘beriah’ dalam konteks artikel ini?

‘Beriah’ merujuk kepada amalan melakukan aktiviti riadah atau rekreasi yang merangkumi aktiviti fizikal, sosial, dan mental yang dilakukan di luar waktu kerja untuk tujuan keseronokan, kesihatan, dan kesejahteraan. Ia tidak terhad kepada sukan berat, malah termasuk aktiviti ringan seperti berjalan kaki, berkebun, atau bersosial di taman.

Berapa lama masa yang diperlukan untuk melihat kesan positif daripada aktiviti riadah?

Kesan positif boleh dirasai seawal selepas sesi pertama. Dari segi fizikal, badan akan berasa lebih segar dan bertenaga. Dari segi mental, endorfin yang dirembeskan semasa bersenam akan membantu mengurangkan tekanan dengan serta-merta. Untuk kesan jangka panjang seperti penurunan berat badan dan peningkatan kecergasan kardiovaskular, konsistensi selama 4 hingga 6 minggu biasanya diperlukan.

Adakah terdapat inisiatif kerajaan yang menyokong aktiviti riadah di kawasan bandar?

Ya, terdapat pelbagai inisiatif. KPKT melalui Program PEKB menyediakan latihan keusahawanan untuk golongan B40. MBSP telah menjadi ahli Rangkaian WHO AFC untuk mewujudkan bandar mesra warga emas. DBKK pula menganjurkan program perkongsian bandar mesra usia. Di peringkat pusat, KKM menyediakan talian HEAL 15555 untuk sokongan kesihatan mental. Semua inisiatif ini secara langsung atau tidak langsung menyokong amalan riadah dan kesejahteraan.

Bagaimana cara untuk mengakses perkhidmatan kesihatan mental jika mengalami tekanan?

Anda boleh menghubungi Talian HEAL 15555 yang beroperasi setiap hari. Talian ini menyediakan sokongan emosi dan intervensi khusus oleh Pegawai Psikologi Kaunseling. Bagi penduduk Selangor, Talian Sehat juga menyediakan perkhidmatan kaunseling percuma pada hari bekerja. Jika anda berada dalam krisis, jangan teragak-agak untuk menghubungi talian kecemasan 999 atau pergi ke jabatan kecemasan hospital berdekatan.

Apakah jenis aktiviti riadah yang paling sesuai untuk warga emas di bandar?

Aktiviti berimpak rendah seperti berjalan kaki, tai chi, senaman regangan, berkebun, dan berbasikal perlahan amat sesuai untuk warga emas. Banyak taman awam kini dilengkapi dengan laluan khas dan peralatan senaman mesra warga emas. Program seperti Bandar Mesra Usia (AFC) yang dilaksanakan oleh MBSP dan DBKK turut menyediakan persekitaran yang selamat dan inklusif untuk warga emas beriadah.

📝 Kesimpulan

Kesimpulannya, amalan beriadah atau ‘beriah’ bukanlah satu kemewahan, tetapi satu keperluan asas dalam kehidupan bandar yang semakin mencabar. Data daripada Kementerian Kesihatan Malaysia, KPKT, dan pihak berkuasa tempatan seperti MBSP dan DBKK jelas menunjukkan bahawa pelaburan dalam infrastruktur riadah, sokongan kesihatan mental, dan program komuniti memberi pulangan yang besar dalam bentuk peningkatan kualiti hidup, pengurangan tekanan, dan perpaduan sosial. Dengan komitmen berterusan daripada kerajaan dan kesedaran daripada masyarakat, konsep ‘Bandar Sihat’ dan ‘Bandar Paling Bahagia’ bukan lagi sekadar impian, tetapi realiti yang boleh dicapai.

🔗 Rujukan Paling Autoriti

• Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM) — Portal Rasmi
• Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan (KPKT) — Portal Rasmi
• Majlis Bandaraya Seberang Perai (MBSP) — Portal Rasmi
• Parlimen Malaysia — Portal Rasmi
• PLANMalaysia — Portal Rasmi

📍 Penafian

Artikel ini ditulis berdasarkan data dan maklumat yang tersedia bagi tahun 2026. Walaupun setiap usaha telah diambil untuk memastikan ketepatan fakta, pembaca dinasihatkan untuk merujuk terus kepada sumber rasmi yang dipautkan bagi mendapatkan maklumat terkini dan terperinci. Penulis tidak bertanggungjawab terhadap sebarang perubahan dasar atau prosedur yang mungkin berlaku selepas penerbitan artikel ini.